Zo’ n 30 jaar geleden had ik met een klant, waarvoor wij als jonge ondernemers een PC-fabrieksbesturing leverde, een bevlogen gesprek over de snelle opkomst van de technologie. We tekenden toen een progressieve curve die uiteindelijk bijna recht omhoog gaat. Een situatie waarbij nieuwe technologieën in een rap tempo elkaar opvolgen. Met de komst van AI, neurale netwerken, generatieve AI, ChatGPT zijn we daar nu beland en ik had me dit toen niet voorgesteld. Met de robotisering zijn de fysieke vaardigheden van een mens al voor een groot deel vervangen, maar nu lijkt ons brein ook overgenomen te worden. Ik kan me voorstellen dat mensen die denken dat we een geëvolueerde aap zijn, met alleen een lichaam en een brein, wel achter hun menselijke hoofd krabben. Zijn we straks overbodig en niet meer nodig?
Mijn eigen observaties vertellen wat anders. Een mens heeft intuïtie, (aan)voelen, empathie, liefde, zorg, aandacht en talenten. Maar nog unieker is dat we bewustzijn hebben! We weten dat we denken, bestaan, leven, eten, slapen, spreken, ja zelfs dat we een ‘ik’ hebben met een eigen identiteit. Ons bewustzijn is een geschenk wat we maar weinig gebruiken. Ik denk dat de technologie ons gaat verlichten in veel brein activiteiten, zodat we meer ruimte en tijd gaan krijgen. Ruimte om plezier te creëren, maar belangrijker om ook aandacht te geven aan ons bewustzijn, met de vragen ‘wie ben ik’, ‘wie wil ik zijn’ en ‘wat wil ik’ toevoegen aan deze wereld. Zoals een Indische wijsgeer in de oudheid zei ‘wees bewust van je bewustzijn’.